Sitede Ara

Obezite sorununu ameliyatla küçültün!

Estetik görünüş sorunu değil, bir hastalık olan ve günümüzde giderek artan obezite, birçok hastalığı peşinden sürüklemektedir. Kendisi ve neden olduğu hastalıklar sebebiyle hayati riski olduğundan hiç vakit kaybetmeden tedavi edilmesi gerekir. Obezite cerrahisini Medipol Üniversitesi Hastanesi genel cerrahi doktorlarından Yrd. Doç. Dr. Yaşar Özdenkaya ile konuştuk.



Obezite; vücut sistemleri (endokrin sistem, kardiyovasküler sistem, solunum sistemi, gastrointestinal sistem, deri, genitoüriner sistem, kas iskelet sistemi) psikososyal durum üzerinde yarattığı olumsuz etkilerin yanı sıra sperm kalitesini etkilemesiyle kısırlığa varana kadar pek çok sağlık problemlerine neden olmaktadır. Kadınlarda görülen polikistik over sendromu da şişmanlıkla daha sık ilişkili bir durumdur. Hipertansiyon, zayıf erkek ve kadınlara oranla obezite hastalarında 6 kat daha fazla ortaya çıkmaktadır. Obeziteyi takip eden hipertansiyon, özellikle abdominal obezite yani bel çevresinin kadınlarda 80 cm, erkeklerde 94 cm‘in üzerinde olması durumunda çok yüksek değerlere çıkmaktadır. Obezite; kalp hastalıkları, şeker hastalığı, kolesterol yüksekliği riskini de eş zamanlı olarak fazlalaştırarak hipertansiyon gelişimi için gerekli ortamı hazırlar.

BİR YIL İÇİNDE %50 KİLO KAYBI
Tedavide amaç hastaların ilk 1-2 yıllık dönemde ideal kilolarından fazla olan kilolarının en az %50’den fazlasının verdirmektir. Ancak bu hedefe çok daha önceden ulaşılmaktadır. Şişmanlık ameliyatları özellikle vücudunda fazla yağ depolamaya başlamış olan ve bu durum obezite derecesine ulaşmış kişilere yapılmaktadır. Sayısal olarak uluslararası bir değer olan vücut kitle indeksi (VKİ) hesaplanarak bu karar verilebilir.



VÜCUT KİTLE İNDEKSİ NASIL HESAPLANIR?
VKİ kilonun boyun metrekare cinsinden sonucuna bölünerek hesaplanır. Örnek verecek olursak 100 kiloluk birinin boyu 1.76 ise 100 / 1,76 * 1,76 (3,09) = 32,3 gibi. Buradan elde edilecek değerin 35 üzeri olması morbid obeziteden bahsedilmesi için yeterlidir. Ameliyat kararı için ise ek hastalıkların varlığı önemlidir. Yani şeker (tip 2), tansiyon, kolesterol yüksekliği, uyku apne sendromu, insülin direnci, eklemlerde kiloya bağlı kireçlenme gibi sorunların olması ameliyat kararının alınmasında etkilidir. Ancak vücut kitle indeksi 40 ve üzerinde ise bu hastalıklar aranmadan ameliyat kararı verilebilir. Robotik cerrahiyle yapılan bu ameliyatlar günümüzde laparoskopik/ robotik yöntemlerle yapılmakta ve yüzde 1-3 civarında komplikasyon oranlarıyla özellikle deneyimli ellerde yapılabilmektedir. Bu sorunlar dikiş yerinde sızdırma, kanama, darlık, enfeksiyon, toplar damarlarda pıhtılaşma ve buna bağlı akciğer embolisi, yeniden kilo alma olarak sayılabilir. Her ameliyatın kendine özgü ameliyat riski olduğundan riskler kabul edilebilir olduğu sürece bu ameliyatlar yapılabilmektedir. Günümüzde sayısal olarak dünyada en hızlı artan cerrahi ameliyatlardır. Ameliyat için gastroskopi, üst batın USG ile safra kesesinde taş varlığına bakılması, vitamin, kolesterol ve organ fonksiyon testlerini yaptırmak gerekir. Diğer doktor görüşlerini almak da önemlidir. Endokrin, göğüs hastalıkları, kardiyoloji bölümlerine danışılır, diyetisyenle görüşülür. Ameliyat sonrası hastanın takipleri ise cerrahı ve diyetisyeniyle birlikte düzenli olarak yapılır.

AMELİYAT SONRASI BESLENME
Ameliyat ile oluşturulan yeni mide kesesi yaklaşık 150 ml gıda alabilecek kapasiteye sahiptir. Mide kesesinin iyileşmesini sağlamak için dört hafta boyunca sulu-yumuşak ve püre haline getirilmiş gıdalar alınmalıdır. Beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı değişikliği kilo kaybı için esastır. Ancak bunu yaparken mide rahatsızlığı, vitamin ve mineral eksikliklerine yol açmamak önemlidir. Ameliyat sonrası yeme düzeni 4 aşamalı bir süreçle takip edilir ve aşamalardaki geçişler mutlak surette doktor onayı ile yapılmalıdır.

1. Aşama: Berrak sulu gıdalar Yaklaşık olarak ameliyattan 3 gün sonra, berrak sulu gıdalara (Çay, su, komposto, elma suyu, et suyu vb) başlanır. Hasta bu gıdaları tolere ettiğinde 5 ve 6’ncı gün ilave olarak çorba, yoğurt, bisküvi, beyaz peynir ilave edilir. Hasta bu gıdaları azar azar ve sık aralıklarla almalıdır.
2. Aşama: Sulu, yumuşak ve blenderdan geçirilmiş gıdalar Sulu yumuşak ve blenderdan geçmiş gıdalara ameliyat sonrası 4 hafta devam edilmelidir. Yumuşak meyveler (kayısı, seftali, çilek, karpuz vb.) kolaylıkla alınabilir. Sert meyveler ise blenderdan geçirilmelidir. Protein eksikliği olmaması için hasta günde 70 gram protein almalıdır.
3. Aşama: Yarı-katı gıdalar Ameliyattan 4 hafta sonra yarı-katı kıvamlı gıdalara geçilir. Artık mide kesesi iyileşmiş durumdadır. Yumuşak ve yarı-katı gıdalar rahatlıkla tolere edilebilir. Öğünlerde öncelikle protein içeren gıdalara odaklanmak, yağ ve şeker oranı yüksek ve sindirimi zor olan yiyeceklerden kaçınmak gerekir.
4 . Aşama: Az yağlı, katı gıdalar Ameliyattan yaklaşık üç ay sonra sınırlamalar kalkmıştır. İyi çiğnemek kaydıyla tüm katı yemekler, kırmızı et, çiğ sebze ile çiğ meyve yenebilir. Şeker ve tatlılardan, kremalı çorba, sos, tereyağı, kızarmış gıdalar ve fast food gibi yüksek yağlı gıdalardan kaçınmak gerekir.